System Oceniania i Egzaminowania
Wdrażany system sprawdzianów i egzaminów ma na celu: Ocenę osiągnięć uczniów, w tym uczniów o specjalnych potrzebach edukacyjnych, w zakresie opanowania umiejętności i wiadomości określonych w standardach wymagań egzaminacyjnych i w podstawie programowej. Umożliwienie podsumowania i porównania wyników pracy szkół i poszczególnych uczniów. Zapewnienie spójności i odpowiedniej jakości nauczania. Integracje wiedzy i umiejętności z różnych dyscyplin. Wzmocnienie motywacji uczniów do uczenia się.
Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 19.IV.1999 roku, od 1 września każda szkoła powinna posiadać dokument pt: „Wewnątrzszkolny system oceniania” , obejmujący bieżące i śródroczne klasyfikowanie według skali i norm przyjętych w danej szkole , sposoby informowania rodziców i uczniów o wymaganiach edukacyjnych oraz metody sprawdzania osiągnięć szkolnych.
Zaprojektowanie takiego dokumentu nie jest łatwe , ponieważ musi on być rozłożony w czasie oraz poparty efektem wielu rozważań, dyskusji, i wniosków z Rad Pedagogicznych. Ocenianie ma skupić się na uczniu i jego rozwoju , na obserwacji i dostarczaniu mu wskazówek wpływających na sukcesy w nauce , a nie tylko na przyswajaniu treści programowych.
Nauczyciele muszą postawić sobie i znaleźć odpowiedź na wiele pytań dotyczących np. celów jakie wyznaczają kontroli i ocenie , metod jakie należałoby zastosować, aby uczeń zaczął traktować ocenę jako element pozytywnego procesu uczenia się , kryteriów i norm oceniania, jak pokonać trudności najczęściej spotykane w procesie kontroli.
W. Okoń zwraca uwagę na to, że ocenianie „…nabiera pełnej wartości wtedy , gdy obok wiedzy i umiejętności sprawdzane są czynności poznawcze uczniów, a zwłaszcza myślenie , pamięć , spostrzegawczość i wyobrażenia, przekonania, postawy, uczucia i zdolność do działania” [ W. Okoń, 1968, s.87 ].
Dlatego od nauczyciela wymaga się oceniania nie tylko przyswojonych treści programowych , ale jednocześnie wnikliwego obserwowania uczniów , analizowania efektów jego pracy i dostarczania mu wskazówek prowadzących do osiągania przez niego sukcesów.
Na mocy ustawy o systemie oświaty Minister Edukacji Narodowej powołał również instytucje, których zadaniem jest wdrożenie zewnętrznego systemu oceniania. Są to:
Centralna Komisja Egzaminacyjna – do zadań jej należy opracowywanie standardowych wymagań stanowiących podstawę sprawdzianów i egzaminów; dokonywanie analizy wyników; przygotowywanie programów doskonalenia nauczycieli w zakresie diagnozowania i oceniania, koordynowanie działań komisji okręgowych.
Okręgowe Komisje Egzaminacyjne – przeprowadzają sprawdziany i egzaminy, przygotowują pytania, zadania i testy egzaminacyjne, opracowują informatory zawierające opis egzaminów i sprawdzianów oraz kryteria oceniania.